buddhabani (बुद्धबाणी)

कृष्ण खनाल  बैशाख-२६, ताप्ले(गोर्खा) । गोरखा सदरमुकाम देखि ४३.६५ किलोमिटर उत्तरमा रहेको ताप्ले गाविसी नेवार गाउँकी ३५ बर्षिय लालमी श्रेष्ठको घर भुकम्पको कारण जरै देखि उप्कीएको छ । २ जना छोराछोरी सानै रहेका कारण उनी गाउँदेखि माटरबाटोमा झर्नको लागि करिव १ घण्टा लाग्छ । लालमी श्रेष्ठले अहिले सम्म राहतको नाममा पाएको भनेको, चिउरा ४ किलो, ७ पोका चाउचाउ, १ वटा त्रिपाल मात्र हो । उनको गाउको लागि भनेर अहिले सम्म दर्जान भन्दा बढि व्याक्ति तथा संघ संस्थाहरुले राहत समग्री बाँडेर फर्किएका छन् । तर उनको पोल्टामा अहिले सम्म एक किलो चामल समेत परेको छैन । विहिवार बुटवलबाट गएको मुस्लिम समितिको राहात वितरण कार्यक्रममा सहभागी हुनको लागि पालमा नै छोराछोरी सुताएर आएकी उनी भन्छदैथिईन्–‘राहात कति आउछ आउछ तर हाम्लाई थाहा नै दिदैनन्, लुटेर टाढा बाठाहरुले लैजान्छन ।’ श्रीमान् बैदेशिक रोजगारमा रहेको छोराछोरी सानै भएको कारण भन्दा वित्तीकै १ घण्टाको बाटो हिडेर आउन नसक्ने उनी जस्ता कयौ बास्तविक पिडीतहरुले राहतको नाममा ‘रा’ सम्म पनि पाएका छैनन् गोर्खामा । राहात वितरण कार्यक्रम सदुर मुकाम र जहा स...

2071/1/20 in butwal today daily  कृष्ण खनाल  बुटवल, २० बैशाख । अघिल्लो शनिवार गोखराको बारपाक क्षेत्रमा केन्द्रविन्दु बनाएर गएको ७.८ रेक्टरस्केलको महाभुकम्पले देभर हजारौ मानिसको ज्यान लिएको छ भने अरवौका भौतिक संरचना ध्वस्त भएका छन् । एक तथ्यांक अनुसार भुकम्पको उच्च जोखिममा रहेको नेपालका काठमाण्डौ, पोखरा पछिको तेस्रो सहर बुटवल हो ।  भुकम्पको उच्च जोखिम मा रहेको बुटवलमाजोखिम न्युनीकरणको लागि बुटवल उप–महानगरपालिका ले भवन निर्माण अचारसंहिता लागु गरेको ४  बर्ष भएको छ । तर घर धनीहरुले ईन्जीनियर र बुटवल उप–महानरपालिका लाई ढाट्दै आफुखुी भवन निर्माण गरि रहेको बुटवल उपमहानगर पालिकाका एक प्राविधीक बताउछन् । उनी भन्छन्–‘ यहाबाट भुकम्प प्रतिरोधी बनाउछु भनेर नक्सा पास गर्नुहुन्छ तर  घर बनाउँदा कमजोर बनाउनुहुन्छ ।’  जसको कारण पनि बुटवल भुकम्पको थप उच्च जोखिमा रहेको भुर्गभविद्को भनाई रहेको छ ।  नेपाल सरहकारले राष्ट्रिय भवन निर्माण संहिता २०६० को तर्जुमा गरी वि.स.२०६० पुस २ गते देखि नेपालभर लागू गर्नको लागि निर्देशन समेत दिएको थियो । सरकारले निर्देशन दिएको...

कृष्ण खनाल बुटवल, १७ बैशाख ।  तिन बर्ष देखि यस क्षेत्रमा विभिन्न स्थानमा लाग्ने साप्ताहिक, अर्धसाप्ताहिक हाटबजारहरुमा व्यापार गर्दैआएकी मनमाँया थापालाई हिउँद हो वा बर्खा जहिले चिन्ताले छोड्दैन । उनलाई बर्षभरी ढुक्कले व्यापार गर्न पाएको भन्ने दिनकुनै पनि छैन । यसको एउटा मात्र कारण हो भौतिक पुर्वाधारको अभाव । त्रास नै त्रासमा व्यापार गरेर जेनचेत उनले घरगुजारा चलाई रहेकी मनमाया जस्ता सयौ रहेका छन् ।  हाटबजारमा तरकारीको व्यापार गर्ने थापाको परिवार ले हिउँदको समयमा चर्कोघाम, हावा हुरी झेल्दै आएको छ भने बर्सातको समयमा हिलाम्य चौरमा बसेर व्यापार गर्दे आएका छन् ।   यो एउटा प्रतिनिधी उदाहरण मात्र हो । रुपन्देहीका अधिकांस साप्ताहिक,  अर्धसाप्ताहिक रुपमा लाग्ने हाटबजारहरुमा व्यापार गर्ने अधिकांस व्यापारीहरुले कहिले धुलाम्य त कहिले हिलाम्य व्यापार गर्न बाध्य छन् ।  स्थानिय निकायले भौतिक संरचना निर्माणको लागि  भनेर प्रत्येक पटक हाटबजार सेवा शुल्क उठाउँदै आएको छ । प्रत्येक बर्ष बढाबढ टेण्डरमा ठेकेदारहरुलाई यस्तो प्रकारको हाटबजारबाट सेवा शुल्क उठाउनको लागि ठेक्क...

कृष्ण खनाल बुटवल, १६ बैशाख ।  गुल्मी जिल्लाको ईस्मा गाविस–३ का गोकर्ण भण्डारी काठमाण्डौको घट्टे कुलोमा  विहानको खादै थिए । शनिवारको दिन भएकोले अलि ढिला गरी खाना बनाएर खादै गर्दा जमिन कापेजस्तो भयो । उनी भन्छन्–‘शरिर काँपेर रिंगटा लाग्ला  जस्तो भयो, घर पिङ्गखेजस्तो भयो, जुठै हाट खान छोडेर भागियो ।’  शंकरदेव क्याम्पसमा विविएस तेस्रो बर्षमा पढ्दै गरेका उनीको समुहमा अन्य ३ जना साथिहरु रहेका छन् । बुधवार नीजि विद्यालयहरुले उपलब्ध गराएको निःशुल्क बसमा बुटवल आएका उनले भने–‘यस्तो आपत्ती देख्न नपरोस ।’  दुई तल घरमा बाहालामा बस्दै गरेका उनीहरु  गुल्मीका साथीहरुको समुह बनाएर काठमाण्डौमा अध्यायनको लागि बसेका थिए । मंगलबार  समुहका सबै साथीहरु  सकुसल  बुटवल सम्म आए । तर आँखै अगाडी अन्य मानिसहरुको रगताम्मे लास देख्दै अझै पनि खुट्टा काँपीरहेको गुल्मीकै ईस्मा गाविसका सुशिल गौतमले बताए ।  काठमाण्डौ देखि प्याब्सन, एनप्याब्सन र हिसान लगायतका नीजि विद्यालय संगठनहरुले  उपलब्ध गराएको रेडईभेन्ट कलेजको गाडीमा चितवनको नारायणगढ सम्म आएका उनीहरुलाई न...

कृष्ण खनाल  बुटवल, ११ बैशाख ।  लामो समय देखि विवादमा रहेको स्वर्णीम बचत तथा ऋण सहकारी संस्था बुटवलको छैठौ साधारण सभा कडा सुरक्षाका विच मंगलवार सम्पन्न भएको छ । निक्षेप कर्ताहरुले आफुले जम्मा गरेको रकम तुरुपन्त पाउनुपर्ने भन्दै केही समय साधारण सभा समेत अवरोध गरेका थिए । पछि असार मसान्त भित्रमा निक्षेप कर्ताहरुको सम्पूर्ण रकम फिर्ता दिने भन्ने सञ्चालक समितिको भनाई पछि साधारण सभाले नयाँ कार्यसमिति र लेखा समिति गठन गरेको छ । साधारण सभामा प्रस्तुत गरिएको लेखा परिक्षण प्रतिवेदनमा अधिकांस कार्य–‘सहकारी मापदण्ड–२०६८’ विपरित भएको उल्लेख गरिएको छ । सि।एम। एण्ड एशोसिएट्स चार्टड एकाउन्टेडण्न्ट पारशमणी अर्यालय तयार गरेको लेखा परिक्षणको प्रतिवेदन अनुसार सहकारी संञ्चालकहरुले करिव दर्जन भन्दा बढि  कार्य सहकारी मापदण्ड अनुसार नगरेको पाइएको हो ।  लेखा परिक्षणको क्रममा देखिएका कैफियत तथा सुझावहरु महलमा १२ वटा बुदाँ उल्लेख गरिएकोमा १२ वटै बुदामा सहकारी मापदण्ड विपरित काम भएको र  सहकारी विभागद्वारा जारी सहकारी मापदण्ड व्यवस्था लागु गर्न सुझाव दिएको छ ।  अन्य कैफ...

कृष्ण खनाल बुटवल, ८ बैशाख ।  गत सोमबार बाट नेपाल विद्युत प्राधिकरण बुट वल वितरण शाखामा बुटवल औद्योगीक क्षेत्र उद्योग संघको नेतृत्वमा भएको तिन दिने धर्ना कार्यक्रमलाई नेपाल विद्युत प्राधिकरणले ‘अर्थहिन आन्दोलन’को संघा दिएको छ । नेपाल सरकार औद्योगीक नितीमा नै उल्लेख नभएको माग ‘औद्योगीक क्षेत्र लोडसेर्डिङ्ग मुक्त बनाउनुपर्ने’ भन्दै गत सोमबार आधा घण्टा, मंगलबार १ घण्टा लालटिन सहित उद्योगीहरुले नेपाल विद्युत प्राधिकरण बुटवल वितरण शाखामा धर्ना दिदै आएका छन् ।  बुधवार पनि २ घण्टा धर्ना कार्यक्रम रहेको औद्योगी क्षेत्र उद्योग संघका अध्यक्ष रामप्रसाद बस्याल बताउछन् ।  नेपालको औद्योगीक नितीमा  औद्योगीक क्षेत्रका उद्योगहरुलाई लोड सेर्डिङ्ग मुक्त बनाउने भन्ने उल्लेख गरिएको छैन तर  बुटवल औद्योगीक क्षेत्र उद्योग संघका उद्योगीहरुले  प्राधिकरणको वितरण शाखामा धर्ना कार्यक्रम गर्नुलाई ‘बेतुकको आन्दोलन’को संघा दिएको छ । केन्द्रीय स्तरमा नेपाल सरकारलाई दबाब मुलक कार्यक्रम गरी देशभरका औद्योगीक क्षेत्रलाई लोडसेर्डिङ्ग मुक्त बनाउन तर्फ पहल गर्नुको साटो स्थानिय स्तरम...

कृष्ण खनाल   बुटवल, ७ बैशाख । गौतम बुद्धको जन्मस्थल लुम्बिनी धार्मिक पर्यटनको उत्कृष्ठ गन्तव्य बनिरहेको बेला  रुपन्देहीकै अर्को स्थानमा समेत धार्मिक पर्यटनको गन्तव्य बन्न सक्ने आँकन  गरिएको छ ।   विश्वभर रहेका बौद्ध धर्माम्बलीहरुको  उत्कृष्ठ गन्तव्यको रुपमा रहेको गौतम बुद्धको जन्मस्थान लुम्बिनी देखि केही कोस टाढा नेपालमा ४ धाम र भारतका ४ धाम गरी ८ धाम निर्माण गरिने भएपछि  रुपन्देही जिल्ला  अझै बलियो धार्मिक पर्यटनको उत्कृष्ठ गन्तव्य बन्न सक्ने मोक्षधाम सेवा आश्रम भलवारीका अध्यक्ष रोमणी प्रसाद पाठक बताउँछन् ।  गौतम बुद्धको जन्मभुमी नजिकै यस्तो प्रकारको मोक्षा धाम निर्माणले लुम्बिनीमा आउने केही मात्र पर्यटन मोक्षा धाम ल्याउन सकेमा त्यस क्षेत्रको साथै रुपन्देहीको  कायापलट हुने उनको धारणा रहेको छ । उनी भन्छन्–‘रुपन्देहीमा मोक्षधाम निर्माण भएरपछि चारधामको लागि भारत जानुपर्ने तथा अन्य धामको लागि देशभर जानुपर्ने  बाध्यताको अन्त्य हुने छ ।’ आठ धाम निर्माणको लागि बुटवलमा बैशाखको ९ देखि १९ गते सम्म ‘श्रीमदभागवत शिवार्चन पितृ मोक्ष मोक...